قدر موزههای سنگی در مزاین و تیمره را بدانیم!
چندی پیش، یکی از جدیترین خوانندگان مهار بیابانزایی در محل کارم به دیدنم آمد. کوشان مهران (یا همان اشکار خودمان) مطابق معمول با کلی کتاب و سی دی و فلاش و عکس و خبر آمده بود و آنقدر نگارنده را بمباران (از نوع خبری البته) کرد که نفهمیدم به کدامیک از مطالبش بپردازم!
به هر حال، یکی از سوغاتیهای او، کتاب ارزشمند جناب محمّد ناصری فرد، پژوهشگر و سنگنگارهخوان مشهور وطن بود. کتابی با عنوان: «موزههای سنگی، هنرهای صخرهای».
خواندن این کتاب را به همهی دوستان و خوانندگان مهار بیابانزایی توصیه میکنم؛ به ویژه مرور برخی از سنگنگارههای موجود در این کتاب، سندی آشکار در تنوع زیستی دیرینهی این آب و خاک است؛ تنوعی که بخشی از آن به دلیل حضور شکارکشهایی آزمند به کلی از میان رفته است.
از جمله وجود نقوش شیر در دامنههای کوهی موسوم به مزاین (نزدیک خمین در استان مرکزی)، یا شوکا (زیباترین گوزن دنیا) که نسل هر دو سالهاست که منقرض شده است!
یادمان باشد:
سنگ نگارهها را سزاوارانه مادر تاریخ، هنر، زبان و خط بر روی کرهی زمین میدانند؛ موزههای بیادعایی که میتوان از دریچهی آنها نقبی قابل اعتماد به اسطورهها، حماسهها و فرهنگهای گونه گون موجود در تاریخ حیات بشری زد. امّا از آن جالبتر آن که با مطالعهی این سنگنگارهها میتوان به روند اضمحلال گونههای گیاهی و جانوری و یا دلایل احتمالی انقراض آنها پیبرد. یعنی سنگنگارهها، یم موزهی حیات طبیعی هم هستند و باید بیش از پیش مورد توجه و حراست قرار گیرند. امّا شوربختانه خبر میرسد که یکی از کاملترین مجموعههای سنگ نگاره کشور در استان مرکزی – کوه مزاین و تیمره – مورد غفلت قرار گرفته و بیم آن میرود که این گنجینهی ۱۵ هزارساله به کلی نابود شود. امید که متولیان امر از تخریب چنین میراث ناهمتایی جلوگیری کنند.
برای آگاهی بیشتر:
- سنگنگارههای ایران
- موزههای سنگی یا هنر صخرهای
دوشنبه ۷م دی ۱۳۸۸ در ۱۰:۴۸ ق.ظ
عکس ها خیلی زیبا بودند ؛ من با اجازه سیو کردمشان.
از آقای مهران هم متشکرم.
دوشنبه ۷م دی ۱۳۸۸ در ۱۰:۵۲ ق.ظ
بله … هم زیبا و هم تفکر برانگیز و هم رازآلود …
دوشنبه ۷م دی ۱۳۸۸ در ۳:۴۴ ب.ظ
بسیار زیباست
پاسخ:
بله … کار ارزشمندی را سامان داده اند.
دوشنبه ۷م دی ۱۳۸۸ در ۵:۵۶ ب.ظ
سلام
نظر شما در مورد حق اشتراک سالیانه برای گرین بلاگ چی است؟
موافق هستید یا مخالف؟
به نظر من میتوان از گرین بلاگ انتظارات دیگری هم داشت که این انتظار تنها با گرفتن حق اشتراک ممکن می شود.
راستی…
من از شما یک گلایه هم دارم که فعلا بماند…
م.ت
دوشنبه ۷م دی ۱۳۸۸ در ۷:۴۶ ب.ظ
درود بر محسن تیزهوش عزیز … به نظر من گرین بلاگ باید لینکهای غیر محیط زیستی اش را حذف کند تا بتواند همچنان به عنوان یک مرجع در وبلاگستان سبز فارسی مطرح بماند.
دوشنبه ۷م دی ۱۳۸۸ در ۱۰:۳۶ ب.ظ
اول درود بر آقا محمد ناصری فرد و تشکر بابت کار ارزشمندش و دوم درود بر آقا مهران همه تن حریف و هوشمندمان و سوم تشکر از درویش عزیز که افتخار دیدن تصویر اشکار خوب و دوست داشتنی را نصیب مون کرد …
دوشنبه ۷م دی ۱۳۸۸ در ۱۰:۵۰ ب.ظ
و چهارم هم این که خیلی مخلصیم رفیق عزیز …
سه شنبه ۸م دی ۱۳۸۸ در ۹:۱۹ ق.ظ
سلام
جمع آوری و تهیه این کتاب کاری بسیار ارزشمند است ضمن اینکه یادآوری شما و نشان دادن این تصاویر و زحمات ” آشکار” نیز قابل تقدیر است.
درود بر شما.
بدرود.
سه شنبه ۸م دی ۱۳۸۸ در ۱۲:۳۶ ب.ظ
ممنون از دست مریزادهای سخاوتمندانه ات رفیق …
پنجشنبه ۸م بهمن ۱۳۸۸ در ۱۲:۴۸ ب.ظ
با سلام و درود
از این همه دقت نظر شما سپاسگزارم.
درود برکسانی که قلب شان برای کشورعزیزمان ایران می تپد و می سوزد.
- هنرهای صخره ای (Rock Art) اسناد دست اولی هستند که پژوهشگران را با “ترجمان” فرهنگ ها در اقلیم ها و زمان های مختلف آشنا میکنند و سخن گفتن آنها با تصاویر و نشانههایی است که اغلب در همه ی زمان ها ومکان ها برای همه ملل جهان یکسان بوده است.
- محوطه های سنگ نگاره ها در ایران باستان کتاب های سنگی هستند که نویسندگان و هنرمندان آنها، در دورههای مختلف، زمانی که انسان هنوز زبانی برای گویش و خطی برای نوشتن نداشت، به واسطه ی آنها سخن گفته و زندگی خود و دیگران و حتی محیط اقلیمی خود را تصویر کرده است.
- سنگ نگاره ها، کهن ترین آثار تاریخی و هنری بجا مانده از بشرند که در آنها رمز و رازهای فراوانی نهفته است و از بهترین پنجره های رو به گذشته های دورمی باشند که از طریق آنها می توان از منظرهای Perspective گوناگون زندگی انسانهای اعصارکهن را رصد کرد و عمر بعضی از آنها به چهل هزار سالPrehistoric) ) می رسد (پرفسورمارسل اوت دیرینه شناس بلژیکی) و بشرتا کنون موفق به کشف هیچ پدیده ی تاریخی و هنری بدین قدمت نشده است.
- در میان سنگ نگاره های مکشوفه در تیمره ( دره ها وکوه های اطراف خمین و گلپایگان ) آثاری از نقوش حیواناتی شبیه به میمون، شیرهای نر و ماده و از همه جالب تر نقوش حیواناتی را می بینیم که در رده بندی جانوری، جایی برای آنها تعریف نشده است، شاید نشان از آب و هوایی متفاوت از امروز بوده باشد!
- در یک صحنه انسانی را می بینیم که پوست حیوانی را به کمرش بسته و با سنگی نتراشده و ضمخت در حال جنگ با گرازی غول پیکر است، اطراف آن پوشیده از درختان سرو و کاج است. شما اگر امروز به این دیار وارد شوید جز بوته زارها چیزی نمی بینید. چرایی آن برای محققینی چون شما بسیار شگفت انگیز، کمک کننده و تعمق برانگیز خواهد بود.
ضمن سپاس مجدد، اگر شایق باشید می توانید جهت کسب اطلاعات به کتاب : سنگ نگاره های ایران (نمادهای اندیشه نگار) اثر نگارنده مراجعه نمایید .
آدرس کتاب:
http://www.homayen.com/default.aspx?tabid=197
با فروتنی و کمال احترام – محمد ناصری فرد
پنجشنبه ۸م بهمن ۱۳۸۸ در ۱۲:۵۴ ب.ظ
سلام و درود بر پژوهشگر ارزنده وطن: محمد ناصری فرد عزیز …
امیدوارم ایران و ایرانی قدر سلحشوری های فرهنگی شما را بیشتر از پیش بداند.
پایدار باشید.
یکشنبه ۲۳م اسفند ۱۳۸۸ در ۹:۲۳ ق.ظ
سلام ازکنار تالاب چغاخوربختیاری تماس میگیرم تو رابه خدابه داد حیوانات کمیاب مثل کبک دری.پلنگ.بزدوش.خدنگ.نودال.ماهی گوره خری.کربه وحشی سیاه گوش.و… سبز کوه وکلاربرسیددارند قتل عام می شوند ان هم توسط چوپانهاو عشایر ضمنا از جشنوارهای تابستانه ما دیدن فرماید کافی اول تابستان از گوگل جشنواره چغاخور بخواهید
یکشنبه ۲۳م اسفند ۱۳۸۸ در ۱:۰۸ ب.ظ
سلام بر جناب شهریاری عزیز …
لطفن اگر در این باره مستندات یا تصاویری دارید برایم ارسال دارید.
درود …