همه‌ی آنها که ناصر کرمی را می‌شناسند، می‌دانند که او هرگز اینگونه در فضای وبلاگستان فعال نبوده است! او بیش از ۳۰۰ بار وبلاگش را در طول یک سال اخیر به روز کرده است، در صورتی که در طول دو سال قبل از آن، فقط ۹۰ یادداشت نوشته بود.
    حتا برای نخستین بار شاهد بودیم که ناصر کرمی نه‌تنها به برخی از کامنت‌های مخاطبینش پاسخ داد، بلکه لینک هم داد! نداد؟
    به نظر من اوج کار ناصر کرمی را باید در سه یادداشت دانست؛ یکی ماجرای جفت‌گیری دردناک شترها، دیگری عواقب مهار خیلی سفت و سومی، یادبرگ لطیفی که به بهانه‌ی عباث جعفری نوشت.
    او البته یک طرح ناکام هم داشت و در مهم ترین کارزارش به نام «آیش ۵ ساله طبیعت ایران» توفیق چندانی نیافت. همچنین یک تئوری توطئه برای اجلاس کپنهاگ هم به راه انداخت که کلی سبب ریختن هیجان در فضای خواب‌آلود و مرده‌ی وبلاگستان سبز در سال ۱۳۸۸ شد. هرچند نباید از کوشش کیهان هم در این حوزه به راحتی گذشت! نه؟
    به هر حال، مجموع این تلاش‌ها سبب شد تا هیأت داوران کمیته‌ی بین‌المللی نجات پاسارگاد، دکتر ناصر کرمی را به عنوان بهترین شخصیت سال ۱۳۸۸ در رشته محیط زیست و میراث طبیعی ایران برگزیند. موفقیتی که سزاوار ناصر کرمی عزیز است و من هم این انتخاب شایسته را به او تبریک گفته و امیدوارم در سال ۱۳۸۹ هم مانند سال ۱۳۸۸ به سراغ همشهری نرود و همچنان سنگر ایرن را تمام قد محافظت کند.

    در همین باره:
    روایت سپهر سلیمی از این ماجرا

    امروز، فردا و پس فردا، به بهانه‌ی آیین‌های نکوداشت روز جهانی مقابله با سدسازی، طرفداران محیط زیست در ایران سه همایش برگزار کرده و خواهند کرد. هر چند شیرازی‌های عزیز درتالار دانشگاه علوم پزشکی دانشگاه شیراز با سخنرانی استاد فرزانه، دکتر آهنگ کوثر، عملن از روز پنج‌شنبه به استقبال این مناسبت جهانی رفتند و شاهد یکی از مستدل‌ترین و علمی‌ترین سخنرانی‌ها در ملامت مدیریت نابخردانه‌ی حاکم بر منابع آبی کشور بودند؛ آنچه که خود استاد از آن با عنوان: «نامدیران صنعت آب کشور» یاد کرد. در این باره البته در یادداشت‌های بعدی بیشتر توضیح خواهم داد.

    به هر حال، همایش امروز را که پیش‌تر اطلاع‌رسانی کرده بودم و به گفته‌ی یکی از برگزارکنندگان همایش – آقای خسروی – به زودی گزارش‌های مربوط به آن بر روی نت منتشرخواهد شد. اما دو همایش دیگر به قرار زیر است:

یکشنبه ۲۳ اسفند – از ساعت ۹:۰۰ تا ۱۲:۰۰ – دانشگاه شهید عباسپور (تهران – بزرگراه شهید بابایی – خروجی حکیمیه) – ثبت نام:۰۹۳۵۴۲۲۵۰۸۳

دوشنبه ۲۴ اسفند – از ساعت ۱۶:۰۰ تا ۱۸:۰۰ – تنکابن – پارک مادر – سالن ارشاد. (برای آگاهی بیشتر به وبلاگ آقای عباس محمدی مراجعه فرمایید).

    گفتنی آن که در همایش سوم، نگارنده هم سخنرانی خواهد کرد.

اگر با چشمان خودم نمی‌دیدم و فایل پی دی اف روزنامه کارون را نمی‌خواندم، هرگز باور نمی‌کردم که ممکن است بین ریزش مداوم و فلج‌کننده‌ی ریزگردها بر آسمان هموطنان عزیز خوزستانی‌ام با مهار پدیده‌ی ناخوشایند و خطرناک کِشند قرمز در آب‌های خلیج فارس، رابطه‌ای مثبت وجود داشته باشد! رخدادی که ثابت کرد به قول جناب حسین باقری (معاون وزیر کشور و رییس سازمان مدیریت بحران کشور)، چرا باید همواره نق بزنیم و نیمه‌ی خالی لیوان را ببینیم؟
حتا این مقام ارشد دولت دهم در گفتگو با خبرنگاران و در حاشیه‌ی کارگاه آموزشی و تمرین ستادی مدیریت بحران در اهواز فرمودند: ریزش مداوم گرد و غبار بر سر انسان‌ها می‌تواند آنها را مقاوم‌تر سازد و باید فرقی قایل شد بین مردمی که ۵۰ بار این رخداد را تجربه کرده‌اند با دیگرانی که فقط یک بار مزه‌ی ریزگردها را چشیده‌اند.
امروز با مهندس باقرزاده‌ی کریمی کارشناس ارشد بخش تالاب‌ها در سازمان حفاظت محیط زیست کشور گفتگو کردم تا بدانم آیا واقعاً بین کِشند قرمز و گرد و غبار می‌توان رابطه‌ای مثبت و مهارکننده یافت؟ ایشان ضمن ابراز حیرت از این موضوع مرا به آقای مهندس آرش نکوئیان – مدیرکل دفتر تالاب‌های ساحلی – ارجاع دادند. آقای نکوییان هم نه‌تنها این پدیده را منتفی اعلام کرده، بلکه اعلام داشتند: تشدید رخداد گرد و خاک و توفان‌های بیابانی، یکی از دلایل تشدید غلظت ذرات آهن در آب خلیج فارس و دریای عمان بوده و موجب افزایش خطر و گسترش کِشند قرمز شده است! نکوییان این را هم اضافه کرد که تنها نتیجه‌ی مثبتی که می‌توان از فاجعه‌ی طغیان ریزگردها گرفت، آن است که مردم و مسئولین را بیشتر متوجه ضرورت حفظ و پاسداری از حیات محیط‌های تالابی در کشور و مناطق همجوار ساخت.

پی نوشت:
گاه با خود می‌اندیشم که اگر قرار باشد از منظر نگاه آقای حسین باقری به معضلات شهری نگاه کنیم، شاید بتوان ترافیک تهران را هم مثبت ارزیابی کرد! زیرا سبب می‌شود که عده‌ای از خیر خیابان‌گردی و شلوغ‌کردن بی جهت معابر عمومی در سطح شهر بگذرند و در خانه‌هایشان بمانند! نه؟

ممنون از رسول کریمی عزیز که لینک خبر نشریه کارون را برای نگارنده ارسال داشت.

    در سال ۲۰۱۰، هیچ کشوری را در جهان نمی‌توان سراغ گرفت که رشد علمی‌اش برابر ایران باشد. این خبری است که هم‌اکنون می‌توانید در درگاه مجازی نشریه معتبر نیوساینتیست ملاحظه کنید و از این که ایرانی هستید، به خود ببالید.
    به گزارش مقاله‌ای که Debora MacKenzie در ۱۸ فوریه ۲۰۱۰ منتشر کرده است، رشد علمی ایران، ۱۱ برابر متوسط علمی رشد در جهان است. رشدی که بیش از هر چیز مدیون توجه ویژه دولت به دانش هسته‌ای است، به نحوی که در این حوزه (شیمی هسته‌ای، علوم هسته‌ای، فیزیک ذرات بنیادی و مهندسی هسته‌ای)، رشد علمی کشور ۲۵۰ برابر متوسط جهانی است! در حقیقت، ایران در منطقه خاورمیانه به همراه ترکیه تنها کشورهایی هستند که دارای رشد علمی قابل توجه بوده که نشان از نزدیک شدن ایران به آرمان سند چشم‌انداز ۲۰ ساله کشور دارد؛ آرمانی که می‌گوید: ایران باید در افق ۱۴۰۴ به کشوری سرآمد در منطقه بدل شود.
    البته در این گزارش افزوده شده که پژوهش‌ها در حوزه‌ی کشاورزی، پزشکی و شیمی معدنی هم در ایران از رشدی پیش‌برنده برخوردار است.
    نکته‌ی جالب دیگر این گزارش، آماری است که از نظر کمی در مورد مقالات منتشر شده در جهان از سال ۱۹۸۰ تاکنون وجود دارد؛ آماری که می‌گوید: تعداد این مقالات معتبر علمی از ۴۵۰ هزار به یک میلیون و پانصدهزار تا پایان سال ۲۰۰۹ افزایش یافته است که رشدی بیش از ۳۰۰ درصد را نشان می‌دهد.
    یک نکته را که نباید فراموش کنیم و در خواب این دستاورد بزرگ، غفلت ورزیم؛ آن است که توسعه‌ی پایدار در کشوری رخ می‌دهد که به صورتی متوازن به همه‌ی بخش‌های آن توجهی درخور شده باشد. نمی‌شود یکی از پایه‌های صندلی توسعه را بیشتر از پایه‌های دیگر بلند کرد و ارتقا داد؛ زیرا نتیجه‌ی آن، چیزی جز عدم تعادل و سقوط صندلی و صاحبش نخواهد بود.
    امید که دولت ایران به این دانستگی دست یافته و عملاً امکان پیشرفت در همه‌ی حوزه‌های معرفت‌شناسی – به ویژه محیط زیست و منابع طبیعی – را بوجود آورد. این بسیار زشت است که رشد علمی در کشوری ۱۱ برابر میانگین جهانی باشد و در همان حال، نرخ فرسایش آبی و بادی هم شش برابر متوسط جهانی باشد! و از نظر ناپایداری محیط زیستی، ۱۳۴ کشور جهان وضعیتی بهتر از ما داشته باشند!

    پی‌نوشت:
    تحلیلی در همین باره را می‌توانید در مردمک بخوانید.

     تاج‌آباد سفلی در ۳۲ کیلومتری  شمال باختری دیار پورسینای بزرگ – همدان – قرار گرفته است. در سرزمینی که بلندای آن از سطح دریا به ۲ هزار متر می‌رسد و مابین دو رشته کوه آلمابلاغ و گیجی‌قران محصور مانده است. موقعیتی که سبب شده بر سوزش زمستان‌های این آبادبوم افزوده شده و در عوض، بر لطافت تابستان‌هایش نیز همچنین. جالب اینجاست که اهالی این روستای ۲۳۰۰ نفری به زبان کردی سخن می‌گویند.
    امّا آسمان تاج‌آباد هم مثل اغلب روستاهای در معرض خطر این بوم و بر، آسمان آبی‌رنگی نیست! به نحوی که اندوخته‌های آبی روستا دچار افت کمی و کیفی شده، کشاورزی از رونق افتاده و از سال ۸۶ تا ۸۸ دام‌های کوچک روستا از شش هزار رأس به کمتر از هشتصد رأس کاهش یافته و مردمان مجبورند برای یافتن کار به شهرهای مجاور (بهار و همدان) کوچ کنند؛ رخدادی که آشکارا نشان از تشدید روند بیابان‌زایی در استان همدان دارد.

    شاید از همین رو باشد که نماد زیبا و آرام‌بخش این روستای کوچک در قلب الوند هم در شب چهارمین روز از اسفند ۱۳۸۸ برای همیشه ساکت شد و نتوانست در برابر باد خم شود و شکست! انگار آن نارون پیر هم که شاهد پایکوبی‌های فراوان تاج‌آبادی‌ها بوده، حالا نمی‌تواند تحمل روزهای فرش‌نشینی را بعد از آن همه عرش‌نشینی داشته باشد.
    نارونی که حضور چندین صدساله‌اش در آن دیار، اصالتی ارزشمند به اهالی تاج‌آباد دیروز یا رسول‌آباد سفلی امروز داده بود …
    امید که به یاری قباد عزیز، جوان کوشای اهل این آبادی که افتخار می‌کنم از خوانندگان عزیز “مهار بیابان‌زایی” است، بتوان، از پایه‌ها و ریشه‌های همان درخت، نهالی دیگر کاشت تا نسل آینده‌ی تاج‌آباد به داشتن جوانانی چون قباد یاری همچون داشتن آن نارون کهنسال افتخار کند و به خود ببالد.
    برای همین است که اشک شوق می‌ریزم … از این که در دهستان تاج‌آباد سفلی هم ممکن است قبادی باشد که چشم امیدش به “آقای مهار بیابان‌زایی” باشد!

    خواستم بگویم:

من گره خواهم زد
چشمان را با خورشید، دل‌ها را با عشق،
سایه‌ها را با آب، شاخه‌ها را با باد
و به هم خواهم پیوست
خواب کودک تاج‌آبادی را با زمزمه‌ی زنجره‌ها در دامنه‌های الوند

    کاش بدانی که چقدر دوستت دارم قباد عزیز … هموطن جوان و نادیده‌ی من …

    موخره:

    تصاویر بیشتر از این پایان غم انگیز در وبلاگ مهدی ظفری عزیز

    دیروز رجبعلی صادقی، استاندار نستوه دیاری که یک دیده‌بان شجاع به نام هومان خاکپور را در دل خود پرورانده است؛ به ملاقات با بلندترین و بتنی‌ترین و عظیم‌ترین و گران‌ترین ( و … چند تا دیگر ترین) سد ایران، یعنی کارون ۴ شتافته تا به ستایش از این سازه‌ی غول‌پیکر سیمانی بپردازد و آرزو کند تا استان چهارمحال بختیاری به سدسازترین یا سددارترین استان کشور بدل شود!
    یک نکته‌ی عجیب در سخنان عالی‌ترین مقام اجرایی چهار محال و بختیاری – که در غیاب وزیر نیرو – وظیفه‌ی تعریف و تمجید از صنعت سدسازی کشور را به صورت داوطلبانه و مشتاقانه و صمیمانه و خالصانه برعهده گرفته بود – ماجرای بتن‌ریزی‌های بی‌سابقه و رکوردشکنانه‌ی این سد بوده است که به نقل از ایشان ذکر شده: «تاکنون در این سد دو میلیون و۲۰۰ هزارمترمکعب بتن‌ریزی صورت گرفته و چندین بار رکود بتن‌ریزی کشور شکسته شده است!» در عظمت حجم بتن ریزی این سد، کافی است بدانیم حجم کل بتن‌ریزی در بلندترین سازه‌ی کشور، یعنی برج میلاد، فقط ۶۳ هزار متر مکعب بوده! یعنی در سد کارون چهار، ۳۵ برابر بیشتر از برج میلاد از بتن استفاده شده است!
    کاش حضرت استاندار این را هم اضافه می‌کرد که یکی از دلایل این رکورد شکنی چندین باره، همانا دوبار سیل آمدن و کل تأسیسات را با خود بردن بوده است؛ رخدادی که ۲۰۰ میلیارد تومان ( حدود ۴۰ برابر بودجه سالانه‌ی بزرگترین نهاد متولّی تحقیقات منابع طبیعی در کشور!) خسارت برجای نهاده است.
    همچنین کاش جناب استاندار اشاره می‌کردند که این انرژی برق‌آبی به قیمت تلف شدن چند میلیون اصله از درختان ارزشمند زاگرس بدست خواهد آمد؟
    و سرانجام:
    کاش آقای رجبعلی صادقی می‌دانستند که راه‌های ساده‌تر، کم‌خرج‌تر و پاکیزه‌تری هم برای تولید برق در استان وجود دارد که عوارض سنگین سدسازی را هم ندارد؛ را‌هایی چون استحصال از انرژی لایزال خورشید.

    لطیف جان تو بگو: واقعاً شکستن رکورد بتن‌ریزی را هم می‌شود به عنوان یک افتخار برای یک استاندار به ثبت رساند؟!

    به دنبال روایت‌ها و تحرکات طنازانه‌ی آدم مشکوکی به نام عبداللطیف عبادی در باره‌ی من و محمّد خسروشاهی و بقیه‌ی بروبچ! اینک از درگاه مجازی نشنال جیوگرافیک – که روابط نزدیکی با لطیف دارد – خبر می‌رسد گروهی از دانشمندان جهان در اقدامی کاملاً مشکوک می‌خواهند با استفاده از انرژی خورشیدی، صحراهای آفُریقا را سبز کنند و واحه‌ها را در بیابان‌ها به طرز چشمگیری افزایش دهند!
     می‌گویید نه! خودتان اصل ماجرا را در اینجا بخوانید و شرح پروژه را هم در اینجا و عکس‌های بیشتر را هم در اینجا ببینید تا دریابید چه آینده‌ی تیره و تاری انتظار درویش و خسروشاهی را می‌کشد! نمی‌کشد؟
    با این وجود، دنیا بداند … (دنیا که می‌گویم، یعنی لطیف!): اگر یک مو از سر بیابان‌های نازنین من و محمّد کم شود، ممکن است مجبور به تعطیل مهار بیابان‌زایی شویم و آنگاه لطیف دیگر می‌خواهد در شبانه‌های گرین‌بلاگی‌اش، خواب چه کسی را تعبیر کند! نه؟

    ساعتی پیش از طریق دوستان عزیز کوهنوردم آگاه شدم که متأسفانه یک بهمن بسیار بزرگ و خطرناک در گردنه‌ی دیزین رخ داده و تاکنون هفت نفر از هموطنان عزیز ما جان خود را از دست داده‌اند و بیم آن می‌رود که تلفات و خسارت‌های وارده به مراتب بیشتر باشد.
    شوربختانه تاکنون درگذشت آقای فرشاد خلیلی که بسیاری از رکوردهای کوهنوردی را در ایران دراختیار داشت، قطعی شده است.
    اما غم‌انگیز‌تر و تأمل‌برانگیز‌تر آن است که متأسفانه هنوز ما از داشتن گروه‌های متخصص و کاربلد که در چنین رخدادهایی بتوانند در کمینه‌ی زمان، بیشینه‌ی کارایی خود را بروز دهند، محروم هستیم و هم‌اکنون نیز، این خیل دوستداران و کوهنوردان است که به سوی منطقه رهسپار شده‌اند تا بلکه بتوانند خدمتی ارایه دهند. این در حالی است که هر لحظه بیم آن می‌رود که فاجعه‌ای بزرگ‌تر رخ دهد و شرایط در منطقه و اثر آن بر ورزش کوهنوردی و اکوتوریسم منتج از آن کمتر از رخداد زلزله هاییتی نیست.
    امیدوارم دوستان عزیزم در رسانه‌ها، این واقعه دردناک را سزاوارانه انعکاس داده و به تحلیل چرایی آن بپردازند.
    به سهم خود تسلیت خویش را به عموم جامعه‌ی شریف کوهنوردی ایران و به ویژه خانواده‌های عزیزان درگذشته  اعلام می‌دارم.

    شرط می‌بندم تاکنون نه چنین تیتری را دیده بودید و نه از این پس هم خواهید دید! اما باور کنید که بین شترمرغ و دایناسور، همانقدر می‌شود ارتباط برقرار کرد که بین تکنولوژی و رشد چاقی در جوامع شهری.
    ماجرا از این قرار است که به تازگی (یعنی دقیقاً در روز تولد صاحب این تارنما!) دانشمندان دانشگاه ملّی استرالیا دریافته‌اند که بر خلاف آنچه پیش‌تر تصور می‌شد، اجداد شترمرغ‌های امروزی، توانایی پرواز کردن داشتند! امّا پس از انقراض دایناسورها – به همان دلیلی که وزیر راه گفته بود – شتر‌مرغ‌ها دیگر در برابر خویش هیچ دشمن بالقوه و خطرناکی ندیدند و درنتیجه تنبل و تنبل‌تر شده تا یواش یواش توانایی پردیدن را از دست دادند. به همین سادگی و به همین خوشمزگی!
    باور نمی‌کنید، اینجا را بخوانید تا باور کنید!
    منتها این داستان به همین‌جا ختم نمی‌شود! می‌شود؟
    وقتی در اثر فقدان دشمن طبیعی، ممکن است چنین بلایی بر سر شترمرغ بیاید که پرواز را هم فراموش کند؛ در حالی که فروغ نزدیک به نیم قرن پیش گفته بود: پرنده مردنی است؛ پرواز را به خاطر بسپار! معلوم است که در صورت حذف دشمن مجازی چه بلایی سر بسیاری از دولت‌ها و حکومت‌های دیکتاتوری می‌آید! نمی‌آید؟

    از اینها گذشته، تصورش را بکنید ورود اتومبیل و موتورسیکلت و انواع و اقسام دستگاه‌های کنترل از راه دور و بازی‌های رایانه‌ای، چه بلایی سر نسل امروز آورده، به نحوی که حدود دو سوم از شهروندان در اغلب نقاط جهان با اضافه وزن و چاقی مفرط روبرو شده‌اند، معضلی که به ویژه در کودکان بسیار حاد و مشهود می‌نمایاند.

    مؤخره:
    می‌ترسم از روزی که در چند میلیون سال دیگر می‌آید و در آن روز، آدم‌ها توان راه رفتن خود را از دست داده‌اند و بیشتر مایلند مثل مارها بر روی زمین بخزند!
    آهای آدم‌های یک میلیون سال بعد! یادتان باشد که یه آدمی به نام درویش، این هشدار را یک میلیون سال قبل داده بود! نداده بود؟